در یک رویداد مهم صنعتی در جاوه مرکزی، رئیس جمهور پرابوو سوبیانتو به منتقدانی که اندونزی را در حال انحطاط توصیف می کنند، به تندی پاسخ داد. او با رد عبارت “اندونزی تاریک است”. اعلام کرد این منتقدان «دیدشان تار» است، اصرار داشتند که کشور «روشن» است، و سپس پا را فراتر گذاشتند: اگر ناراضی هستند، به سادگی باید آنجا را ترک کنند – و به طور مشخص، میافزایند که میتوانند «به یمن فرار کنند».
این لحظه ای بود که برای ایجاد اعتماد به نفس در نظر گرفته شده بود. درعوض، یک خطای نگرانکننده در قضاوت را آشکار کرد – که بسیار فراتر از بحث داخلی اندونزی و مستقیماً به روابط آن با جهان گستردهتر میرسد.
بیایید واضح بگوییم: این فقط یک حمله به منتقدان نبود. این توهین به یمن بود.
پرابوو با نام بردن از یمن به عنوان مقصدی برای کسانی که میخواهند «فرار» کنند، درگیر جغرافیای بیطرف نبود. او مقایسه ای انجام می داد – تلویحاً یمن را در پایان بازنده قرار می داد. پیامی که از بافت سیاسی خالی شده است، غیرقابل انکار است: اگر اندونزی «روشن» است، پس یمن چیز دیگری است – چیزی کمتر، چیزی نامطلوب.
این لفاظی نیست. این سلسله مراتب است.
و طرح ریزی برای یک رهبر خطرناک است.
یمن نمادی نیست که در صحنه سیاسی داخلی به کار گرفته شود. این کشور دارای اهمیت تاریخی، فرهنگی و مذهبی عمیق است – به ویژه برای خود اندونزی. برای قرن ها، دانشمندان یمنی، به ویژه اهل حضرموت، به شکل گیری اسلام، آموزش و زندگی اجتماعی اندونزی کمک کرده اند.
تمامی جوامع در اندونزی ریشه های فکری و خانوادگی خود را به یمن بازمی دارند. این پیوندها اتفاقی نیستند. آنها اساسی هستند.
تقلیل یمن به یک خط پرتاب، نادیده گرفتن آن تاریخ مشترک با بی دقتی شگفت انگیز است.
از نظر دیپلماتیک نیز ناهماهنگ است. پرابوو بیشتر دوران ریاست جمهوری خود را حول محور تعامل جهانی بنا کرده است. او سفرهای زیادی داشته است، همکاری های مشترکی ایجاد کرده و خود را به عنوان یک رهبر که اهمیت روابط بین المللی را درک می کند، قرار داده است. اصل سیاست خارجی خودش – «هزار دوست خیلی کم است، یک دشمن خیلی زیاد» – نشان دهنده یک جهان بینی است که ریشه در احترام و همکاری استراتژیک دارد.
بخوانید: اندونزی شرکت در شورای صلح را در پی حمله به ایران به حالت تعلیق درآورد
اما اظهاراتی از این دست با این جهان بینی کاملاً در تضاد است.
شما نمی توانید ادعا کنید که دوستی ایجاد می کنید در حالی که به طور اتفاقی ملت دیگری را در ملاء عام کم می کنید. شما نمی توانید خود را به عنوان پل ارتباطی با جهان اسلام معرفی کنید در حالی که در مورد یکی از کشورهای آن به گونه ای صحبت می کنید که گویی یک خط منگنه ژئوپلیتیکی است. و اگر زبان شما نشان می دهد که برخی از کشورها فقط به عنوان مقایسه منفی مفید هستند، نمی توانید انتظار اعتبار در خاورمیانه داشته باشید.
این قدرت نیست. بی انضباطی است.
بدتر از آن، این اظهارات منعکس کننده یک مشکل عمیق تر در نحوه برخورد پرابوو با مخالفت است. او در مواجهه با انتقاد، بحث، متقاعد کردن، و یا حتی اذعان به نگرانی های مطرح شده. او آنها را رد کرد و به منتقدان گفت که آنجا را ترک کنند. این راه خوبی برای مخالفت با منتقدان او نیست. امتناع از درگیر شدن در روند بسیار دموکراتیک است که به چنین انتقادی معنا می بخشد.
رهبری قوی اختلاف نظر را تبعید نمی کند. با آن مقابله می کند.
پرابوو با گفتن به منتقدان «به جای دیگری بروید» از پیشرفت اندونزی دفاع نمی کند – او از بررسی دقیق اجتناب می کند. و با انجام این کار، او یمن را به یک مبادله سیاسی داخلی می کشاند، جایی که به آن تعلق ندارد و از آن به عنوان آسیب جانبی در یک مبارزه لفاظی استفاده می کند.
که عواقبی دارد.
برای مخاطبان خاورمیانه، این سیگنال به سختی قابل چشم پوشی است. اگر بتوان یمن را به طور تصادفی به عنوان مکانی برای فرار نام برد – به طور ضمنی پست تر، ضمناً نامطلوب – احترام مشروط است. و احترام مشروط اصلاً احترام نیست.
این امر به ویژه با توجه به اینکه اندونزی به تازگی اقداماتی را برای تقویت حضور دیپلماتیک خود در یمن انجام داده است، قابل توجه است انتصاب سفیر جدید در سال 2026. این حرکت نشان دهنده به رسمیت شناختن اهمیت یمن است. اما دیپلماسی تنها بر اساس قرار ملاقات ها ساخته نمی شود – بلکه بر اساس لحن، سازگاری، و توانایی رفتار با شرافت با شرکا در محیط های رسمی و غیر رسمی ساخته شده است.
بخوانید: حوثیهای یمن میگویند در صورت لزوم در بحبوحه جنگ ایران و آمریکا مداخله نظامی میکنند
در آن جبهه، رئیس جمهور کوتاهی کرده است.
با این حال، این لحظه همچنین مسیر روشنی را به پیش میدهد – اگر او آن را انتخاب کند.
پرابوو به جای استفاده از یمن به عنوان ابزاری لفاظی، باید روی این رابطه سرمایه گذاری کند. اندونزی موقعیت منحصر به فردی برای تعامل با یمن از طریق کمک های بشردوستانه، تبادل آموزشی، و دیپلماسی مذهبی مبتنی بر سنت های مشترک دارد.
در زمانی که همکاری جهانی جنوب به طور فزاینده ای حیاتی است، تقویت روابط با یمن نه تنها از نظر اخلاقی صحیح است، بلکه از نظر استراتژیک نیز هوشمندانه است.
اما این نیاز به تغییر ذهنیت دارد.
این مستلزم درک این موضوع است که کشورهایی که با مشکلات روبرو هستند نمادهایی برای بهره برداری نیستند، بلکه شرکای مورد احترام هستند. این نیاز به درک این نکته دارد که کلماتی که به طور معمول در خانه گفته می شوند می توانند عمیقاً در خارج از کشور طنین انداز شوند. و این مستلزم تمایل به برخورد با انتقاد نه به عنوان یک مزاحمت برای رد شدن، بلکه به عنوان چالشی است که باید به آن پرداخته شود.
زیرا در دنیای امروز رهبری فقط قدرت نیست. در مورد ادراک است.
در حال حاضر، تصور ایجاد شده توسط این اظهارات ساده و مضر است: این که یمن را می توان به یک نقطه عطف تقلیل داد، و می توان مخالفان را به جای درگیر شدن، کنار زد. هیچ یک منعکس کننده ارزش هایی نیست که اندونزی ادعا می کند از آن حمایت می کند.
پرابوو هنوز زمان دارد تا مسیر را اصلاح کند. اما این اصلاح باید با یک اصل اساسی آغاز شود – یکی از این اصول که باید هر رهبر با جاه طلبی های جهانی را هدایت کند:
احترام اختیاری نیست
نظر: اندونزی و خلیج فارس باید در زمان جنگ بیشتر از قدرت نرم انجام دهند
نظرات بیان شده در این مقاله متعلق به نویسنده است و لزوماً منعکس کننده خط مشی تحریریه میدل ایست مانیتور نیست.
