شورای امنیت سازمان ملل متحد قرار است در ماه جاری دو نشست در مورد افغانستان برگزار کند که شامل رای گیری در مورد آینده ماموریت کمکی سازمان ملل متحد در افغانستان یا یوناما می شود، زیرا بحث های بین المللی در مورد مسیر سیاسی و بشردوستانه این کشور ادامه دارد.
به گزارش یوناما، اولین نشست به تاریخ 9 جون برگزار می شود و به عنوان جلسه توجیهی منظم شورای امنیت در مورد تحولات افغانستان خواهد بود.
نشست دوم که برای 16 ژوئن برنامه ریزی شده است، بر تجدید مأموریت یوناما متمرکز خواهد بود.
رای آتی از اهمیت ویژه ای برخوردار است زیرا شورای امنیت در اوایل سال جاری مأموریت یوناما را تنها برای سه ماه تمدید کرد، و این عمل تقریباً دو دهه تمدید ماموریت را برای یک سال کامل نقض کرد. دیپلمات ها تمدید کوتاه شده را بازتاب اختلافات فزاینده میان اعضای شورا در مورد افغانستان و مدیریت پرونده سازمان ملل می دانستند.
انتظار می رود شورای امنیت نقش آینده این ماموریت را در میان نگرانی های مداوم در مورد بحران انسانی افغانستان، وضعیت حقوق بشر، چالش های اقتصادی و تعامل جامعه بین المللی با مقامات طالبان بررسی کند.
این نشست ها در حالی صورت می گیرد که گزارش جدید شورای امنیت بر رقابت ژئوپلیتیکی فزاینده بر سر افغانستان در درون خود شورا تاکید می کند.
بر اساس این گزارش، چین در سال 2025 به عنوان تنها “دارنده قلم” در مورد افغانستان – عضو شورای مسئول رهبری مذاکرات و تهیه پیش نویس قطعنامه های مربوط به این کشور – پس از یک رقابت غیرمعمول دیپلماتیک شامل چندین کشور عضو ظاهر شد.
این رقابت پس از پایان دوره شورای امنیت ژاپن در اواخر سال 2024 آغاز شد. چین، پاکستان و کره جنوبی هر کدام به دنبال مسئولیت پرونده افغانستان بودند.
اختلافات در فوریه 2025 زمانی که چین و پاکستان یک پیش نویس قطعنامه را برای تمدید مأموریت یوناما منتشر کردند، در حالی که کره جنوبی و ایالات متحده متن رقابتی را روز بعد ارائه کردند، آشکار شد.
در این گزارش آمده است که پس از مذاکرات، پیش نویس های رقیب در یک قطعنامه واحد ادغام شدند که به اتفاق آرا توسط شورا به تصویب رسید. پس از آن، چین تنها صاحب قلم در مورد افغانستان شد و به پکن نقش رهبری را در شکل دادن به اقدامات شورای امنیت در مورد این کشور داد.
گزارش شورای امنیت این مناقشه را یکی از واضحترین نمونههای اخیر نشان میدهد که چگونه رقابتهای ژئوپلیتیکی گستردهتر به طور فزایندهای بر عملیات داخلی شورا تأثیر میگذارد.
علاقه چین به افغانستان از زمان بازگشت طالبان به قدرت در سال 2021 افزایش یافته است. پکن روابط سیاسی و اقتصادی با طالبان را تقویت کرده و در عین حال از تعامل بیشتر منطقه ای و ثبات در افغانستان حمایت می کند.
در همین حال، ایالات متحده همچنان از نزدیک در کار شورای امنیت مرتبط با افغانستان درگیر است و به ریاست کمیته تحریم های این شورا در مورد افغانستان تحت رژیم تحریم های 1988 ادامه می دهد.
انتظار میرود که نشستهای آتی به آینده سیاسی افغانستان، نیازهای بشردوستانه، نگرانیهای حقوق بشر و رویکرد جامعه بینالمللی برای تعامل با طالبان، نزدیک به پنج سال پس از بازگشت آنها به قدرت، رسیدگی شود.
